Şerif hüseyin isyanının türk ve arap kimlik inşa süreçlerindeki etkisinin analizi [The sharif hussein revolt and its impact on nation-building processes of turks and arabs]

Osmanlı mparatorlugu’nun Arap cografyası ile ilgili olarak yapılan çalısmaların sayısı son derece yetersizdir. Bu çalısma bu bölgeye olan ilginin son zamanlarda artmasının bir ürünü olarak literatürdeki boslugu doldurmaya yönelik atılmıs bir adımdır. Çalısmanın cevap aradıgı sorulardan birisi Osmanlı mparatorlugu’nun batı ulus devletini model alarak giristigi modernlesme hareketleri sonucunda ortaya çıkan yeni kimlik olusturma arayıslarının ve bunun bir sonucu olarak ortaya çıkan merkeziyetçi politikalarının Arap vilayetlerinde nasıl tesirler gösterdiginin ve bunların isyanda ve isyandan sonra ortaya çıkan isyan imajının olusumunda oynadıgı roldür. Çalısmanın cevap aradıgı bir diger soru ise isyan ve Arap milliyetçiligi arasındaki iliskidir. Üçüncü olarak ngiliz desteginin isyan sürecinde ne derece belirleyici oldugu çalısmanın cevap verdigi bir baska sorudur. Bu soruların cevaplarını ngiliz Arsivlerinden yapılan çalısmalarda dönemin Arap fikir ve siyaset adamlarının hatırat ve kitaplarında aramayı tercih ettik. Ya da imkanlar bizi buna mecbur etti. Bu çalısma, Osmanlı mparatorlugu’nun modernlesme baglamında benimsedigi merkeziyetçi politikanın bölgedeki adem-i merkeziyet taleplerini artırdıgını göstermistir. Ayrıca, Serif Hüseyin isyanı ile Arap milliyetçiligi arasında belirleyici bir iliski olmadıgını, milliyetçi kimligin o dönemde bagımsızlıgı isteyecek derecede olgunlasmadıgını ortaya koymustur. Son olarak, ngiliz destegi olmaksızın bu hareketin basarıya ulasma sansının olmadıgı ortaya çıkmıstır. Anahtar Kelimeler: Arapçılık, Serif Hüseyin, Hicaz, Emperyalist Planlar

Works done on Arab zones of Ottoman Empire are very limited. This work is the product of increasing interests on Arab zones of Ottoman Empire, and it is an attempt to cover the gap in this area. One of the questions that this work tries to answer is how the centralization policy which implemented by Ottoman Empire is effected the Arab Vilayets, and what the effects of this policy on the revolt. Another question that this work will try to answer is to reveal the relations between Arab nationalism and the Sharif Hussein Revolt. Thirdly, this work aims to answer what the effect of English contribution on success of the revolt. I have preferred to answer these questions by using the books which has been written by the contribution of English archive documents. And secondly, I have used the memories of the intellectuals and officials which have affected cruising of events or the opportunities that I have pressurized me to behave such. This work have revealed that the centralization policies adopted by Ottoman government have risen the demands for decentralization and there is no relation between Arab nationalism and Sharif Hussein revolt. Thirdly, I have revealed that English contributions are very decisive in successing of revolt. Keywords: Sherif Hussein , Arabism, Hijaz, mperial Ambitions